पशुपतिमा आयोजित कोटीहोम महायज्ञमा आचार्य कृष्ण दमाईले ब्यासबाट सम्बोधन गरेर हिन्दु धर्म र संस्कृतिका बारेमा प्रवचन दिनु र सहभागी भक्तजनले ताली बजाउनु सुखद विषय हो । कोटीहोममा ब्यासमा आसिन भएर प्रवचन दिने उनी दलित समुदायका पहिलो व्यक्ति भएको बताइएको छ ।
हिन्दु समाजमा जातीय छुवाछुतले गहिरो जरा गाडेको र त्यसलाई कानुनी प्रबन्धबाट पनि उखेल्न संभव नभइरहेको बेला कृष्ण दमाईको प्रवचन र दर्शक दिर्घाबाट स्वागत गर्दै ताली बज्नुले समाजमा परिवर्तनको संकेत गरेको छ ।
हिन्दु धर्ममा जातीय छुवाछुतको व्यवस्था छैन् । हुँदो हो त कृष्णलाई अभिनन्दन गरिने थिएन् । समाजमा हिन्दु धर्मको आवरणमा विकृत अवस्थाले कृष्ण दमाईहरुलाई शुद्र बनायो । समाजमा जातीय खाडल गहिरो भयो ।
समाजमा हिन्दु धर्मलाई नै कमजोर बनाउने गरी चलेको छुवाछुत उन्मुलनका लागि कोटी होमको व्यासमा बसेर कृष्णको प्रवचन ठूलो सामाजिक क्रान्ति हो । दलित भनिएका व्यक्तिले छोए सुनपानी छर्कने प्रचलन अझै छ ।
समाजमा उनीहरुलाई बाहुन क्षेत्री जस्ता उपल्लो जात ठानिनेहरुले गर्ने व्यवहार मानवीय खालको पटक्कै छैन् । यस्तो बेला कृष्ण दमाईको प्रवचन सुनेर ताली बज्नुले आगामी दिनमा समाज नयाँ ढंगले अघि बढ्ने संकेत गरेको छ ।
अब कृष्ण दमाई जस्ता दलित र अरु बाहुन पण्डितहरुले सगैं प्रवचन दिने र सगैं भोजन गर्ने अभियान चलाउनुपर्छ । धर्मको नाममा चलेको विकृतिलाई हटाउन सक्दा सनातन हिन्दु धर्म संस्कृति जोगिन सक्छ ।
छुवाछुत समाजको विकृत प्रथा हो । यो प्रथा हटाउन यस्तै अभियान चलाउनुपर्छ । दलितले बाहुनलाई गाली गर्दैमा हट्ने होइन् । यो अभियानमा दलित, बाहुन क्षेत्री सबै सगैं मिलेर अघि बढ्नुपर्छ ।
एउटा समुदायले अर्कोलाई गाली गर्दा त्यसले मेलमिलाप होइन, समाजमा झगडाको बीउ रोपिन्छ । समाजमा झगडा चर्कदै जाँदा हिंसाको रुप लिनसक्छ । छुवाछुतलाई धर्मको रुपमा मान्ने कट्टरपन्थीहरु अझै समाजमा छन्, उनीहरुलाई पनि सम्झाएर अघि बढ्नुको विकल्प छैन् ।
