अवैध आयात रोक्न नसक्दा व्यवसायी मारमा परेको बुटवलमा आयोजित एक कार्यक्रममा व्यवसायीले गुनासो गरेका छन् । भैरहवा भन्सार प्रमुख लगायत विभिन्न सरोकारवाला निकायका व्यक्तिहरु सहभागी कार्यक्रममा व्यवसायीले गुनासो राख्नु उपयुक्त थलो हो ।
उद्योग व्यापार संघ बुटवलको साधारणसभामा बोल्ने व्यवसायीहरुले अबैध आयात रोक्न नसक्दा अनौपचारिक अर्थतन्त्र मौलाएको र देशको अर्थव्यवस्था अस्वस्थ रहेकोे धारणा जायज छ । खुला सीमामा निगरानी राख्न नसक्ने र जिम्मेवार सरकारी निकायमा बस्ने व्यक्तिको गैरजिम्मेवार क्रियाकलापको मारमा इमान्दार व्यवसायी पलायन हुनुपर्ने बाध्यता मुलुकको लागि घातक छ । अवैध आयातले भन्सार विन्दुबाट आएका वस्तु तथा सामानले प्रतिस्पर्धा गर्न नसक्ने स्थिति बनेको छ । अवैध आयात हुँदा देशको राजस्वमा नकारात्मक प्रभाव एकातिर छदैछ, देशमै व्यवसाय गरिरहेका व्यक्तिहरु व्यवसाय छाडेर पलायन हुनुपर्ने बाध्यता पनि मुलुकका लागि राम्रो होइन् ।
भारतमा सीमा सुरक्षा बल एसएसबी तैनाथ छ । नेपालमा सशस्त्र प्रहरी बलको युनिटले सीमा सुरक्षाको काम गर्दै आएको छ । सशस्त्र प्रहरी बलको सक्रियता बढ्दै गइरहेपनि अपेक्षित सीमा अपराध नियन्त्रण हुन सकिरहेको छैन् । खुला सीमाकै कारण सीमा अपराध नियन्त्रणमा चुनौती छ । खुला सीमाको व्यवस्थापन र नियमन गर्न सीमा सुरक्षा बललाई प्रविधिमैत्री र साधनस्रोतले बलियो बनाउनुपर्ने छ । अहिले सीमा अपराधलाई नियन्त्रण गर्न पाँच जनाको प्रहरी टोली सहित दुई वटा कुकुर परिचालन गरिएको छ । अपराधी पहिचान गर्न कुुकुरले सघाउ पुर्याउने भएकोले सीमा अपराध नियन्त्रण गर्न कुकुर परिचालन गर्नु स्वभाविक छ । हतियार, लागुऔषध र विष्फोटक पदार्थको ओसारपसार नियन्त्रण गर्न कुुकुर सहयोगी भएको छ । प्रहरीले खानतलासी गरेर मात्रै अपराधी समातिने होइन्, कुुकुरले हतियार, लागुऔषध र विष्फोटक पदार्थ ल्याएको व्यक्तिको पहिचान सहजै गर्ने भएकाले प्रहरीले गरेको परिचालन स्वभाविकै छ । तर अवैध आयात रोक्न जिम्मेवार निकायको इमान्दार प्रयत्न नै प्रधान हुन्छ ।
सीमा अपराध नियन्त्रण गर्न खटिएको सशस्त्र प्रहरी बलको रूपन्देही युनिटले नौ महिनामा १० करोडको अबैध सामान नियन्त्रण गरेको छ । रूपन्देहीको ७० किमिमा खुला सीमामा हुने तस्करी नियन्त्रण सशस्त्र प्रहरीको एकल प्रयासले मात्रै संभव छैन् । सशस्त्र प्रहरी, नेपाल प्रहरी, राष्ट्रिय अनुसन्धान विभागको टोलीले समन्वयात्मक प्रयास हुनुपर्छ ।तस्करी हुँदा राज्यको आम्दानी गुम्छ, राज्यको राजस्वको स्रोतमा संकुचन आउँछ । तस्करी मौलाउँदै जाँदा सीमा अपराध बढ्दै जाने हो । नेपाल—भारत खुला सीमाको संवेदनशिलता बुझेर अपराध र तस्करी नियन्त्रण गर्न सुरक्षा निकायको परिचालन सगै नागरिक तहबाट पनि सहयोग उत्तिकै आवश्यक छ।
