पर्यटक भन्ने बित्तिकै केही वर्ष पहिलेसम्म विदेशी र पासपोर्टधारीलाई मानिन्थ्यो । मुलुकमा घुमफिर संस्कृति फस्टाएसँगै अहिले विदेशीलाई मात्रै पर्यटक मान्ने प्रचलन फेरिएको छ । अहिले आन्तरिक र बाह्य दुवैलाई पर्यटक मानिन्छ । मुलुकमा कोभिड महामारीपछि थला परेको पर्यटन क्षेत्र विस्तारै तंग्रिन थालेको छ । विस्तारै आन्तरिक पर्यटकले पर्यटकीय क्षेत्र गुल्जार बन्दैछन् । बाह्य पर्यटकको आगमन उत्साहजनक ढंगले बढ्न नसकिरहेको बेला आन्तरिक पर्यटकले भरथेग भइरहेको छ ।
नयाँ वर्षको दिन बुटवलको फूलबारीमा घुमफिर गर्न ३० हजार पुगे । शंकरनगर वन बाटिकामा २० हजारले घुमफिर गरे ।
पर्यटकीय नगर तानसेनका होटल पनि भरिभराउ भए । अर्को पर्यटकीय शहर पोखरामा आन्तरिकका साथै बाह्य पर्यटक खचाखच छन् । भारतीय पर्यटकको रोजाइ अहिले पोखरा भएको छ । अर्घाखाँचीको सुपादेउरालीमा अहिले धार्मिक पर्यटकको घुँइचो लाग्न थालेको छ । गुल्मीको रेसुङ्गामा धार्मिक र घुमफिर गर्न जाने पर्यटक दिन प्रतिदिन बढिरहेका छन् । सुपादेउरालीमा पर्यटकको आगमन बढ्दा सुपा र नरपानीमा होटल व्यवसाय फस्टाएको छ । पर्यटकका लागि समुदायले होम स्टे सञ्चालनमा ल्याएको छ । रेसुङ्गामा घुमफिर गर्नेहरु बढेपछि तम्घासमा पर्यटकमैत्री होटल व्यवसायमा लगानी बढेको छ । यी केही आशा लाग्दा उदाहरण हुन्, यस्ता धेरै उदाहरण छन्, सडक पूर्वाधारको विकास र पर्यटकीय क्षेत्रमा अन्य पूर्वाधारका काम भएपछि पर्यटक आवागमन बढेको छ । कालीगण्डकी करिडोर निर्माणपछि हिन्दुहरुको आस्थाको केन्द्र मुक्तिनाथ जानेको घुँइचो लागेको छ । पाल्पाको रानीघाट जाने सडक राम्रो बनेसँगै दिनहुँ सयौं रानीमहल पुगेका छन् । रानीमहल पुग्ने बढेसँगै रानीमहल क्षेत्रमा एक दर्जन होटल र रेष्टुरेण्ट खुलेका छन् ।
पर्यटन क्षेत्रमा देखिएका यी गतिविधिले नेपालको समृद्धिको प्रमुख आधार पर्यटन हो भन्ने पुष्टि हुन्छ । हिन्दुका आराध्यदेव पशुपति र संसारभरका बौद्धमार्गीको आस्थाको केन्द्र लुम्बिनी हामीसँगै छन् । त्यसका साथै यहाँको प्रकृतिले सबैलाई आकर्षित गर्छ । अझ लुम्बिनी प्रदेश पर्यटन प्रवद्र्धनको लागि राम्रो अवसर छ । बर्दिया राष्ट्रिय निकुञ्जमा दुर्लभ पाटे बाघ हेर्न पाइन्छ । ढोरपाटन शिकार आरक्षमा वन्यजन्तु शिकार गर्न मात्रै होइन्, यहाँ मौसम बदलिएसँगै फुल्ने फूल र यहाँका पाटन तथा यहाँको संस्कृति आन्तरिक र बाह्य पर्यटकका लागि रोजाइ हुन् । रूकुम र रोल्पामा मगर संस्कृतिमा रमाउन सकिन्छ ।
दाङ, बाँके र बर्दियामा थारू संस्कृतिमा रमाउन सकिन्छ । बाँकेको गाभर भ्याली छोटो समयमा पर्यटकीय केन्द्र भएको छ, जहाँ थारू परिकार खान र थारू संस्कृतिमा रम्न पाइन्छ । पाल्पामा मगर संस्कृतिका खाना खान र रमाउन पाइन्छ । प्यूठानको स्वर्गद्वारी र रिडीको ऋषिकेश मन्दिरमा पूजाआजा गरे पून्य प्राप्ति हुन्छ भन्ने हिन्दु धार्मिक विश्वास रहेकाले यहाँ जानेहरुको संख्या पनि वर्षेनी बढिरहेको छ ।
पर्यटकीय स्थल पुग्न पछिल्ला वर्ष पूर्वाधार निर्माणको कामले गति लिएको छ । मुलुकमा संघीय शासन प्रणाली स्थापनापछि तहगत सरकारबिच समन्वय र सहकार्य गरी पूर्वाधार निर्माण र पर्यटकीय स्थल पहिचान तथा प्रचारप्रसार गर्ने काम भइरहेको छ । अहिले भइरहेको पहलकदमीलाई अझैँ बढाउनुपर्छ । पर्यटकीय स्थल पुग्ने पर्यटकका लागि राम्रो बास र खाना उत्तिकै महत्वपूर्ण विषय हो । त्यसैगरी, पर्यटकमैत्री आतिथ्य संस्कार पनि नभई हुन्न । पर्यटकमैत्री वातावरण बनाउन निजी क्षेत्रले पहलकदमी लिनुपर्छ, त्यसबेला तहगत सरकारको आवश्यक भए लिने पहलकदमी लिनुपर्छ । पर्यटन प्रवद्र्धन बढाउन सक्दा मुलुकको अर्थतन्त्र चलायमान बनाउन सकिन्छ । पर्यटनलाई रोजगारीका लागि विदेश जानै पर्ने बाध्यताको अन्त्य गर्ने महत्वपूर्ण औजार बन्नसक्छ ।
