नेपालीको घरमा बडादसैँ भित्रिएको छ । दसैँ नेपालीहरुको महान चाड हो । राष्ट्रिय चाड दसैँ हिन्दु धर्मावलम्बीहरूले आश्विन महिनाको शुक्ल प्रतिपदाका दिनदेखि नवमीसम्म (नवरात्रभर) शक्तिको आराधना गरी दसौँ दिन बिहान दसमीका दिन मान्यजनबाट टीका ग्रहण गरेर पूर्णिमासम्म मनाइन्छ । आश्विन शुक्ल प्रतिपदा घटस्थापनामा जमरा राखी नवमीसम्म नवरात्र विधिले प्रत्येक दिन फरक देवीहरूको पूजा हुन्छ । नौ दिनसम्म नवदुर्गा भवानी नौवटा विभिन्न स्वरूपमा उपासकहरूलाई दर्शन दिनुहुन्छ भन्ने मान्यता हिन्दु धार्मिक समाजमा विश्वास छ । विजयादशमीको दिन भगवतीले दानवी शक्तिमाथि र रामले रावणमाथि विजय हासिल गरेको उपलक्ष्यमा र खुसीयालीमा नवदुर्गा भवानीको प्रसाद स्वरुप रातो टिका र जमरा लगाउने चलन छ । यसैले विजया दशमीलाई असत्यमाथि सत्यको जीतको पर्वको रुपमा लिइन्छ ।

बडा दसैँ भनेको हिन्दु नेपालीहरुको एक विशेष चाड हो । रोजगारी, अध्ययन र व्यवसाय गर्न गाउँ छाडेर शहर पसेकाहरु कम्तिमा वर्षको एकपल्ट यो चाडमा गाउँ फर्कन्छन् । पारिवारिक र सामाजिक मिलन हुन्छ । एकअर्काबिच भाइचाराको सम्बन्ध बढाएको छ । सामाजिक सद्भाव र सहकार्यको संस्कार बढाएको छ ।  लामो समय भेटघाट नभएका परिवारका सदस्य र आफन्तको भेटघाटले दसैँले पारिवारिक स्नेह, माया र प्रेमको वातावरण तयार गरेको छ । अरु बेला शहर बसेपनि दसैँमा गाउँमा नै रमाइलो मान्छन्, हरेक व्यक्ति । उनीहरुलाई संस्कार र संस्कृतिप्रति अपनत्वबोध हुन्छ ।

दसैँ आर्थिक कारोबार हुने चाड पनि हो । लुगाफाटा, मरमसला, मासुलगायत विभिन्न खानेकुरा र उपभोग्य वस्तुको किनमेल हुने भएकाले गाउँदेखि शहरसम्मका व्यवसायी उत्साहित हुन्छन् । किसानले खसी बोका, कुखुरा, राँगा र बंगुर बेचेर आम्दानी गर्छन् । रोजगारीका लागि विभिन्न मुलुक पुगेका व्यक्तिले रेमिट्यान्स पठाउँछन् ।  विदेशको गाउँघरमा बस्ने बाआमादेखि परिवारका सदस्यको अनुहारमा खुशी छाउँछ । दसैंले आर्थिक गतिविधिमा समेत चलायमान बनाउने भएकाले यसको आर्थिक सम्बन्ध पनि छ ।

 सद्भाव, भाइचारा र मिलनको पर्व दसैँ पछिल्ला वर्ष हुने खानेको पर्वको रुपमा स्थापित हँुदै गएको छ । समाजमा तडकभडक बढ्दो छ, समाजमा छाक टार्न सकस परिरहेका निम्न वर्गीय परिवारले चाडबाडमा मिठो मसिनो खाने अवसर पनि बिरलै पाउँछन् । समाज चुलिदो वर्गीय खाडलले दसैँ जस्ता पर्व गरिबका लागि ‘दशा’ भएका छन् । यस्तो खाडल हाम्रो लोकतान्त्रिक प्रणालीका लागि पनि चुनौती हो । सबै नेपालीको घरआँगन र मुहारमा दसैँ आएजस्तो उल्लास भयो भने साँच्चिकै समाजमा सामाजिक एकता र सद्भाव बढ्दै जान्छ । सामाजिक एकताको डोरी कसैले तोड्न नसक्ने अवस्था तयार हुन्छ ।
अन्त्यमा, बडा दसैँको  सबैलाई मंगलमल शुभकामना ! हामी सबैको दसैँ शुभ होस् ।